• 2.jpg
  • annelise1.JPG
  • caretta.JPG
  • gerga.JPG
  • gezi.JPG
  • karyalikadin.jpg
  • kaya.jpg
  • kayaresim2 (2).jpg
  • leylek.JPG
  • mustafacaretta.jpg
  • pardus.jpg
  • pecelibaykus.JPG
  • sahinucur.JPG
  • sualti.jpg
  • tepeli (2).JPG
  • tullusah.JPG
  • yedilermanastir.JPG

BAFA GÖLÜ SORUNLARI

 

Bafa Gölü, Ege Denizi’nin Latmos Körfezi iken, Büyük Menderes nehrinin taşıdığı alüvyonlarla M.S. 300’lerde denize bağlantısı kesilince bir göl haline dönüşmüş. Gölün balık avlama hakkı 1978 yılına kadar bir ailedeyken, bu tarihten sonra
Zengin doğal ve kültürel kaynak değerleri nedeniyle 1994 tarihinde Tabiat Parkı olarak ilan edilmiştir.

Yüzey alanı 6708 hektar olan gölün derinliği 25m’ye ulaşmaktadır. Gölün ana su kaynağı, Büyük Menderes Nehri ve etrafındaki dağlardan gelen yer altı ve yer üstü sularıdır.
Bafa Gölü’nün güneyinde, llbıra dağları; kuzeyinde ise Türkiye’de benzerine pek rastlanmayan doğa ve kültür cenneti Beşparmak dağları vardır.
Bafa Gölü nesli tehlike altında bulunan birçok kuş türüne üreme ve kışlama ortamı sağlamaktadır. Kaşıkçı Kuşu, gri ve akbalıkçıllar, küçük karabatak, Bataklıkkırlangıcı, Mahmuzlu Kızkuşu gibi kuş türleri göldeki adacıklarda, dünyada nesli tehlike altında olan Ak Kuyruklu Kartal ise gölün bitişiğindeki Beşparmak Dağları’nda üremektedir. Kış aylarında göle barınmak ve beslenmek amacıyla Tepeli Pelikan, Boz Ördek, Elmabaş Patka, , Sakarmeke ve Flamingo gibi birçok kuş türü gelir. Bu nedenle de Bafa Gölü Önemli Kuş Alanı’dır.
Gölün plankton ve su bitkileri açısından çok zengin olması bir çok balık türünün gölde yaşamasına imkan sağlamaktadır.
Bafa Gölü içinde 5 adet ada bulunmaktadır. Bu adalarda savunma yapısı niteliği taşıyan pek çok yapılar bulunmaktadır. Manastır ve savunma kalelerinin olduğu adalar; İkiz Ada, Menet Adası, Kapıkırı Adası ve Kahve Asar Adası’dır. Yapının bulunmadığı tek ada, Serçin Gölü’nde bulunan Uyuz Ada’dır.
Bafa Gölü’nün doğu ve güney kıyılarında Herakleia ve Miletos mermer ocakları vardır.
Mehtabın en güzel göründüğü Bafa gölünde ay tanrıçası selene ile çoban endymion arasında geçen çok güzel mitolojik bir aşk hikayesi de vardır.

Bafa gölü ile en büyük su kaynağı olan Büyük Menderes Nehri arasına 1985 yılında 6 km. uzunluğunda toprak bir sedde yapılmıştır.
Gölün en önemli su kaynağı olan Nehirden bir setle ayrılması, göldeki su seviyesinin büyük ölçüde düşmesine neden olmuştur. İşte bu tarihten itibaren gölde ekolojik bozulmalar meydana gelmeye başlamıştır.
Gölde yaşanan sorunlar hem sivil toplum örgütlerinin hem de DSİ’ nin dikkatini çekmiş ve 1996 yılında nehirden göle su pompalamak için, menderes üzerine şişme savak yaptırılmıştır. Şişme savak sayesinde menderesten göle zaman zaman su verilmektedir. Ancak, söke ovasında yaz aylarında yapılan pamuk tarımı nedeniyle tarla sulamaları yapıldığından, gölün ihtiyacı olan su bu aylarda verilememektedir. Bunun nedeni de,  göl suyunun tuzlu olduğu gerekçesiyle, tarlaları çoraklaştırır diye göle su giriş ve çıkışları engellenmektedir. Tabi bu durumda, gölün ekolojik yapısını olumsuz etkilemektedir.

1-KİRLİLİK; Kirliliğin en büyük kaynağı Büyük Menderes Nehri’dir. Büyük Menderes Havzası boyunca yoğunluklu olarak Uşak, Denizli ve Aydın illerinde faaliyet gösteren sanayi tesisleri ve havza boyunca yer alan bütün yerleşim birimlerinin atıksuları Büyük Menderes Nehri’nin sularıyla birlikte göle girmekte ve gölün ekolojisini olumsuz olarak etkilemektedir.
Bafa Gölü civarındaki tarım arazilerinde kullanılan zirai ilaçlar, dolaylı olarak göle girmekte ve gölün doğal dengesine etki etmektedir.

2-GÖLDEKİ TUZ ORANIN YÜKSEK OLMASI; Göldeki tuz oranının yüksek olması Dalyan’da kurulan yavru balık üretim merkezlerinin atıklarıyla ve yaz aylarında buharlaşmadan kaynaklanmaktadır.
Dalyan Kanalı civarındaki göl kıyısında faaliyet gösteren yavru balık üretim tesislerinin atıksuları, Su kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinin Göllerle ilgili Kirletme Yasakları bölümünde belirtilen kriterlerde, arıtılmadan göle deşarj edildiği, DSİ raporlarına göre tespit edilmiştir. 

3-YAZ AYLARINDA GÖLE SU VERİLMEMESİ
Yaz aylarınının kurak geçmesi, barajlardaki su seviyesinin düşmesi, barajlardan aktarılan suyun tarıma verilmesi sonucunda gölün bu aylarda ihtiyacı olan su verilmemektedir.

4- GÖL YÜZEYİNİ KAPLAYAN ALG, BİTKİ VE KOKU;
Bafa Gölü’nde genellikle yaz aylarında sirkülasyon olmadığı için Azot ve fosforca zengin olan evsel atıksuların, tarımsal drenaj suları ve endüstriyel atıkların, gölde beslenmeyi arttırdığından, gölde bazı kimyasal değişiklikler meydana getirmektedir. Göl yüzeyini kaplayan alg ve bitkiler iki sektörü doğrudan olumsuz olarak etkilemektedir. Su yüzeyini kaplayan algler göldeki balıkçılık sektörüne, pis koku da göl kıyısındaki turizm işletmelerini olumsuz etkilemektedir.

7- ÇÖPLER; Bafa Gölü çevresindeki köylerin, yerleşim yerlerinin ve tesislerin en büyük sorunlarından birisi çöptür. Göl çevresindeki yerleşim yerlerinin hiçbirisinde düzenli çöp alanı bulunmamaktadır. Çöpler genellikle dere yataklarına atılmakta ve yağmurlar yağdığında dere sularıyla birlikte göle girmektedir. Aydın Bölgesi tarafında da  Büyük menderes Nehri’ne bağlantısı olan derelere atılan çöpler, hem Bafa Gölü’ne hem de Büyük menderes Deltası’na kadar ulaşmaktadır.

8- KAÇAK AVCILIK;
Bafa Gölü Tabiat Parkı olması nedeniyle av yasağı uygulanmaktadır. Ancak genellikle karayolunun olmadığı kuzey bölgelerinde kaçak avcılığın sürekli yapıldığı görülmektedir. Gölün kuzey bölgelerinde yol olmaması ve ilgili kurumların personel kadrosunun sınırlı oluşu, buradaki kaçak avcılığı önlemek için yetersiz kalmaktadır.

9-GÖL İÇİNDEKİ ADALARDA KAÇAK KESİMLER; Bafa gölü içerisinde bulunan adalar ki ağaçlar kaçak olarak kesilmektedir. Ada üzerinde bulunan ağaçlar, genellikle Gri balıkçıl, Karabatak ve Ak balıkçıllara yuva imkanı sağlamaktadır.

ÇÖZÜM ÖNERİLERİ;
Bafa Gölü’ndeki yoğun kirliliğin ana kaynağı olan, Uşak, Denizli ve Aydın havzalarının tüm kirletici unsurlarını toplayan Büyük Menderes Nehri’nin kirli sularının temiz akması için, acil olarak arıtmaların tamamlanması gerekir.
Göl kıyısındaki kuruluşların atık sularının, göle girmesi engellenmelidir.
Göl çevresindeki yerleşimlerin bir an önce çöp sorunlarının giderilmesi, düzenli çöp depolama alanlarının oluşturularak,  köylerde çöplerin derelere atılması engellenmelidir.
Göle su girişini sağlayan serçin Prizinin ve su çıkışını sağlayan doğal Sakızburnu Dalyanı’na müdahale yapılmadan,su sirkülasyonunun devam etmesi sağlanmalıdır.
Genellikle Serçin bölgesinde yoğunlaşan su yüzeyindeki alglerin temizlenerek, gölden çıkarılması sağlanmalıdır.
Sürdürülebilir balıkçılık faaliyetlerinin yapılması için, yöre insanlarıyla eğitim çalışmaları yapılmalıdır.
Kaçak avcılığın önlenmesi için, özellikle kış aylarında gölde botla denetlemelerin yapılması sağlanmalıdır.

Bafa Gölü’ndeki doğal yaşamın devamlılığı, Büyük Menderes’in getireceği temiz sulara bağlı olup bu suların bir plan dahilinde verilmesi gerekmektedir. Bafa gölünün su hakkının somut kriterlerle ve temiz su temin edilecek şekilde, hukuki bir sisteme bağlanması gerekmektedir.
Ama daha da önemlisi, bir yandan getirdiği gerek sanayi gerekse evsel atıklarla tüm havzanın ekolojik dengesinin bozulmasına yol açan, Bafa Gölü’nün pis su çukuru haline gelmesine neden olan ve nehir ekosistemini tahrip eden Büyük Menderes’in kirli suları, bir an önce temiz akmalıdır.
Bunun için de, kamu kurum ve kuruluşları, sanayiciler, yerel yönetimler, tarım sektörü, sivil toplum kuruluşları, yöre insanları bir araya gelerek, bu sorunların çözüme kavuşması için harekete geçmesi ve çözüm üretmeleri gerekmektedir.